- Global Voices po polsku - https://pl.globalvoices.org -

Co japońska ustawa o tajemnicy państwowej oznacza dla wolności wyrażania się?

Kategorie: Azja Wschodnia, Japonia, Media i dziennikarstwo, Media obywatelskie, Wiadomości z ostatniej chwili, Wolność słowa
Screenshot courtesy Shingetsu News

Zrzut ekranu dzięki uprzejmości agencji pasowej Shingetsu. 

W środę, 10 grudnia została uchwalona kontrowersyjna japońska ustawa o tajemnicy państwowej [1], która podwyższyła sankcje karne dla osób będących źródłem wycieku tajemnic państwa. 

Według nowego prawa pracownicy rządowi, którzy ujawnią informację sklasyfikowaną jako tajemnica państwowa mogą zostać skazani nawet na 10 lat więzienia, współsprawcy zaś nawet na 5. Krytycy obawiają się, że ta polityka zagrozi dziennikarzom i organizacjom strażniczym. Natomiast fakt, iż niesie ona mrożące krew w żyłach skutki, może odstraszyć od wykonywania swojej pracy dziennikarzy i osoby pracujące w wyżej wspomnianych organizacjach. W zeszłym roku w Tokio wybuchły masowe demonstracje [2], w czasie których organizacje obywatelskie i grupy dziennikarzy wyraziły wyraźny sprzeciw wobec takiego prawa.

W wywiadzie z SNA Japan [3], profesor Lawrence Repeta [4] z Uniwersytetu Meiji [5] w Japonii wyjaśnia kilka konsekwencji, które niesie ze sobą nowe prawo wobec praw człowieka:

Repeta w wywiadzie z SNA Japan mówi o tym, że nowe prawo nakłada surowe kary na urzędników państwowych i każdego kto jest przyczyną wycieku informacji oznaczonych jako tajne. Przewiduje on także, że będzie to miało „oczywisty wpływ na urzędników państwowych, kiedy będą decydować, które informacje mogą być dopuszczone do opinii publicznej w trakcie omawiania polityki i poczynań rządu.”

Repeta wyjaśnia również, że to prawo nie robi wyjątku dla informatorów. Innymi słowy, nawet jeśli urzędnik, kierując się wyłącznie chęcią dbania o interes publiczny, odkryje jakieś niewłaściwie działania lub to, że któryś z urzędników nadużywa władzy, nie uzyska on żadnych specjalnych względów.

Analiza japońskiej ustawy o tajemnicy państwowej z 2013 roku napisana przez Lawrence'a Repetę, uznanego prawnika, który pisał rozlegle o systemie prawnym w Japonii w kontekście dostępu do informacji, tajemnic państwowych i wolności słowa, do przeczytania w języku angielskim tutaj [6].